GameStop Vakası

“Tarihin yırtıldığı dönemde yaşıyoruz” deyip duruyorum, malumunuz.

GameStop diye bir şirket var, teknolojideki değişim sebebiyle büyük ölçüde değer kaybetmiş. Büyük sermaye, risk fonları marifetiyle, şirketin daha da değer kaybedeceğine bahse girmiş. Girdiği bahsi kazanması için de şirketin sahiden değer kaybetmesi gerekiyor, aşikâr değil mi! Eh, bu tür büyük bahisler şansa bırakılmaz, ne lazımsa yapılır. Şimdiye kadar da benzeri bahislere girenler genellikle kazandı.

Ama bu defa, anladığım kadarıyla Reddit’te biri, “biz bu şirkete değer kazandırabiliriz ve kaybedeceği konusunda bahse girenlere haddini bildirebiliriz” diye bir bayrak açmış.

Sonra ne olmuş?

Âlemin esrarını çözmüş allameler, “hah, sen mi yapacaksın” edasıyla, “borsa işleri sizin bildiğiniz gibi değil” ukalalıklarıyla sahneye avdet etmişler. Ama on binlerce kişi topa girmeyi tercih etmiş.

Sonrası ibretlik. Şirketin hisseleri akıl almaz bir biçimde yükselmiş. Bayrağı açan kişi, tez zamanda, olağanüstü bir servet kazanmış. Kazandığının küçük bir bölümünü çektiği halde, yatırdığının birçok katını hesabına geçirmiş olmuş. Ama muazzam bir serveti içeride bırakmış. O hissede kaldığı için de, diğerleri çıkmamış, hatta başkaları da girmiş. Malum risk fonlarından daha önce ağzı yanmış olan Elon Musk da, zevkle oyuna girmiş.

Sonrası daha da ibretlik.

Küçük yatırımcının parasını söğüşlerken devletten filan pek hoşlanmayan risk fonları “devlet nerede” diye feryat etmeye başlamışlar —sadece buradan bile devlet denen şeyin ne menem bir şey olduğu hakkında bir fikir sahibi oluyoruz. Anlı şanlı medya organları —mesela Trump konuştukça post-truth filan diye yaygara koparanlar filan— yalan haberler yayarak, hatta hisseye yatırım yapanları tehdit ederek oyuna dâhil olmuşlar.

***

Risk fonları, medya, devlet… Eh, hepsi, tam da kendilerinden beklediğim işleri işleyip duruyorlar, anlaşılmaz bir şey yok. Anlamakta zorlandığım kesim, hem güya bu sistemden şikâyetçi olup, bir yandan da “buradan bir şey çıkmaz, cahilsiniz siz” lafları edip duran salaklar. Yani insan ne kadar salak olmalı ki, dünyanın sadece kendi bildiği birkaç denklemle açıklanabilir olduğunu zannetsin… O kadar salaklar işte. Herkese akıl vermeye de pek hevesli işbu salaklar. Neymiş, hissenin değeri eninde sonunda düşecek, bu furyaya katılanlar da paralarını kaybedeceklermiş.

Dehaya bakar mısınız! Şıp diye çözmüşler meseleyi.

Delikanlı yazmış “biz GameStop hisselerinin yükselmesi ihtimaline yatırmadık paramızı, Cuma günü borçlandığı hisseleri toplamak için milyarlarca dolar denkleştirmesi gerekenlerin gözyaşlarını seyretme ihtimaline yatırdık” diye, ama her şeyin sırrını çözdüğünü zanneden salakların akılları böyle şeyleri almıyor. Parayı yatırana neden yatırdığını sormaya da tenezzül etmiyor —neden çabalasın, her şeyi biliyor zaten.

Bu salaklıkla bu kadar küstahlaşılabiliyor olması beni mütemadiyen şaşırtıyor. Mütemadiyen…

***

Galiba yarın, birçok risk fonu için oyunun sonu gelecek —game stop edecek. Sonrası ne olur, bilemem. Devlet kurtarır mı bu fonları, balinaları küçük balıkların bir sonraki taarruzundan korumak için bir takım düzenlemeler getirir mi, bilemem. Bildiğim, dünya artık büyük oyuncular için eskisi kadar emniyetli bir yer değil. Hiçbir alanda değil, olmadığını görüyorduk, yaşıyorduk zaten de finans alanında da değil. Onu da görmüş olduk.

Bildiğimiz dünya bitti. Bizim bildiğimiz dünyadan söz ediyorum, mezkûr salakların bildikleri dünyadan değil. Onların bildiği gibi bir dünya zaten yoktu. O büyükler istedikleri gibi at koşturabiliyorlar idilerse, zaten o salakların “bizim neye gücümüz yeter ki” diye gürültü edip durmaları sayesindeydi. O aynı salaklar mesela, Wikipedia’ya burun kıvırmış, Britannica’yı müdafaa etmişlerdi. Sosyal medyaya burun kıvırıp, şimdi GameStop bahsinde arsızca, utanmazca yalan haber ve manipülasyon yapan geleneksel medyanın yanında yer alıyorlar. Hem her şeyden şikâyetçi olan onlar, hem her şeyin olduğu gibi kalmasına sebep olanlar da onlar.

Bildiğimiz dünya bitti. Yenisi de kurulmadı. Aha bu salaklardan kurtulabilirsek, makul bir dünya kurulabilir.